Κάθε χρόνο, η 25η Οκτωβρίου μάς υπενθυμίζει τη σημασία της ενημέρωσης, της πρόληψης και της έγκαιρης διάγνωσης του καρκίνου του μαστού. Για χιλιάδες γυναίκες στην Ελλάδα και εκατομμύρια σε όλο τον κόσμο, η νόσος αποτελεί μια πραγματικότητα που μπορεί να αλλάξει τη ζωή τους. Ωστόσο, η ιατρική έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο τις τελευταίες δεκαετίες, προσφέροντας περισσότερες δυνατότητες έγκαιρου εντοπισμού και πιο εξατομικευμένες θεραπείες.
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου του Μαστού, να αναφέρουμε ότι δεν πρόκειται για μέρα μόνο για τις γυναίκες που έχουν νοσήσει. Είναι μια ευκαιρία για όλες μας να ενημερωθούμε για τα σημάδια του καρκίνου του μαστού, να γνωρίσουμε τις διαθέσιμες εξετάσεις και να θυμηθούμε ότι η φροντίδα της υγείας μας δεν πρέπει να αναβάλλεται.
Η πρόοδος της ιατρικής: Από την έγκαιρη διάγνωση στις εξατομικευμένες θεραπείες
Ο καρκίνος του μαστού παραμένει η συχνότερα διαγνωσμένη μορφή καρκίνου στις γυναίκες παγκοσμίως. Παρά τη συχνότητά του, οι εξελίξεις στη διάγνωση και τη θεραπεία έχουν βελτιώσει σημαντικά τις προοπτικές πολλών ασθενών.
Η ψηφιακή μαστογραφία αποτελεί βασικό εργαλείο προσυμπτωματικού ελέγχου, καθώς μπορεί να εντοπίσει αλλοιώσεις πριν γίνουν αντιληπτές με την ψηλάφηση. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται επίσης το υπερηχογράφημα, η μαγνητική τομογραφία και άλλες εξετάσεις για τη διερεύνηση ύποπτων ευρημάτων.
Παράλληλα, η σύγχρονη ιατρική δεν αντιμετωπίζει πλέον όλους τους καρκίνους του μαστού με τον ίδιο τρόπο. Η ανάλυση του τύπου του όγκου και συγκεκριμένων βιολογικών χαρακτηριστικών επιτρέπει την επιλογή κατάλληλων θεραπειών για κάθε περίπτωση. Ανάλογα με τη διάγνωση, μπορεί να χρησιμοποιηθούν ορμονοθεραπεία, χημειοθεραπεία, στοχευμένες θεραπείες ή ανοσοθεραπεία. Έχουν επίσης εξελιχθεί οι χειρουργικές τεχνικές και η ακτινοθεραπεία, με στόχο την αποτελεσματική αντιμετώπιση της νόσου και τον περιορισμό των επιπτώσεων στην καθημερινότητα των ασθενών.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ο καρκίνος του μαστού έχει πάψει να αποτελεί σοβαρή ασθένεια. Σημαίνει όμως ότι η έγκαιρη διάγνωση και η κατάλληλη θεραπεία μπορούν να κάνουν ουσιαστική διαφορά. Περισσότερες πληροφορίες για τη νόσο και τις θεραπευτικές επιλογές παρέχει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας.
Ποια σημάδια στον μαστό χρειάζεται να ελέγχεις;
Η εξοικείωση με τη φυσιολογική εικόνα και την αίσθηση του στήθους σου μπορεί να σε βοηθήσει να αναγνωρίσεις αλλαγές που χρειάζονται αξιολόγηση. Δεν υπάρχει λόγος πανικού αν παρατηρήσεις κάποια αλλαγή, καθώς πολλές αιτίες είναι καλοήθεις. Ωστόσο, δεν πρέπει να την αγνοήσεις. Τα σημάδια που χρειάζονται προσοχή περιλαμβάνουν:
- Νέο ογκίδιο ή σκληρία στον μαστό ή στη μασχάλη.
- Αλλαγή στο μέγεθος, στο σχήμα ή στην εμφάνιση του ενός μαστού.
- Λακκάκια, επίμονη ερυθρότητα ή αλλοίωση του δέρματος που θυμίζει φλούδα πορτοκαλιού.
- Αλλαγή στη θηλή, όπως νέα εισολκή ή ασυνήθιστο εξάνθημα.
- Έκκριση από τη θηλή που δεν σχετίζεται με εγκυμοσύνη ή θηλασμό και ιδιαίτερα αν περιέχει αίμα.
- Επίμονος πόνος ή ψηλαφητή διόγκωση που δεν υποχωρεί.
Ο καρκίνος του μαστού δεν προκαλεί πάντοτε πόνο και μπορεί στα αρχικά στάδια να μην εμφανίζει καθόλου συμπτώματα. Για αυτόν τον λόγο, ο τακτικός προληπτικός έλεγχος είναι σημαντικός ακόμη και όταν αισθάνεσαι καλά. Αν παρατηρήσεις κάποια νέα ή ασυνήθιστη αλλαγή, επικοινώνησε με γιατρό χωρίς να περιμένεις το επόμενο προγραμματισμένο ραντεβού σου.
Πού μπορείς να απευθυνθείς για έλεγχο στην Ελλάδα;
Στην Ελλάδα λειτουργεί το εθνικό πρόγραμμα πρόληψης «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» για τον καρκίνο του μαστού. Ο νέος κύκλος εξετάσεων, που ανακοινώθηκε τον Οκτώβριο του 2026, αφορά γυναίκες ηλικίας 45 έως 74 ετών, ασφαλισμένες και ανασφάλιστες, σύμφωνα με τα κριτήρια του προγράμματος.
Περιλαμβάνει δωρεάν ψηφιακή μαστογραφία ανά δύο έτη και προβλέπει περαιτέρω διερεύνηση με υπερηχογράφημα ή κλινική εξέταση όταν απαιτείται. Εφόσον έχεις ενεργοποιήσει την άυλη συνταγογράφηση, μπορείς να λάβεις το παραπεμπτικό ηλεκτρονικά. Διαφορετικά, μπορείς να ενημερωθείς και να αναζητήσεις διαθέσιμο ραντεβού μέσω της επίσημης πλατφόρμας proliptikes.gov.gr. Περισσότερες πληροφορίες υπάρχουν και στην ανακοίνωση του Υπουργείου Υγείας.
Αν δεν ανήκεις στην ηλικιακή ομάδα του προγράμματος, μπορείς να απευθυνθείς στον γυναικολόγο σου, σε χειρουργό μαστού ή σε δημόσια νοσοκομειακή μονάδα για να συζητήσεις ποιος έλεγχος είναι κατάλληλος για εσένα. Το ίδιο ισχύει αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού ή γνωστή κληρονομική προδιάθεση, καθώς μπορεί να χρειάζεσαι διαφορετικό πρόγραμμα παρακολούθησης. Αν έχεις συμπτώματα, μην περιμένεις να γίνεις δικαιούχος προληπτικής εξέτασης. Χρειάζεσαι ιατρική αξιολόγηση ανεξάρτητα από την ηλικία σου. Μπορείς να διαβάσεις επίσης για τις γυναίκες και το διαβήτη στο σχετικό μας άρθρο.
Η φροντίδα του μαστού αφορά κάθε γυναίκα
Η ενημέρωση για τον καρκίνο του μαστού πρέπει να είναι προσβάσιμη σε όλες τις γυναίκες, συμπεριλαμβανομένων των λεσβιών και των queer γυναικών. Ο σεξουαλικός προσανατολισμός δεν αποτελεί λόγο για να παραλείπεται ο προληπτικός έλεγχος ή να θεωρείται ότι μια γυναίκα δεν χρειάζεται ενημέρωση για τη συγκεκριμένη νόσο.
Αν έχεις ερωτήματα σχετικά με το οικογενειακό ιστορικό, τις εξετάσεις ή τους παράγοντες κινδύνου σου, αξίζει να τα συζητήσεις ανοιχτά με έναν επαγγελματία υγείας που σε αντιμετωπίζει με σεβασμό και χωρίς προκαταλήψεις.
Η 25η Οκτωβρίου είναι και παραμένει μια υπενθύμιση ότι η γνώση, η πρόσβαση στην ιατρική φροντίδα και η υποστήριξη έχουν πραγματική σημασία. Δεν μπορούμε να αποτρέψουμε κάθε περίπτωση καρκίνου του μαστού, μπορούμε όμως να ενημερωνόμαστε, να μην αγνοούμε τις αλλαγές στο σώμα μας και να αξιοποιούμε τις δυνατότητες που προσφέρει σήμερα η ιατρική.
Μην αναβάλλεις τον έλεγχο που δικαιούσαι ή χρειάζεσαι. Η φροντίδα της υγείας σου αξίζει χώρο στην καθημερινότητά σου.
